Voordelige cadeaus voor onder de boom

Vocht vasthouden en afdrijven: het hoe en waarom!

vocht vasthouden en afdrijven

Je kent het vast wel, je krijgt je ring niet meer om of af. Of je wilt het liefst je schoenen zo snel mogelijk uittrekken omdat je voeten zo gezwollen voelen. Vooral in de zomer hebben veel mensen er last van: vochtretentie, oftewel het vasthouden van (te veel) vocht.

Er zijn verschillende claims dat bepaalde voedingsmiddelen vochtafdrijvend werken. Maar wat werkt nu echt en wat zijn slechts fabeltjes? En waarom houd je soms eigenlijk vocht vast? Dokterdokter duikt voor je in de wereld van vochtretentie.

Gezwollen handen en voeten

De medische benaming voor overmatig vocht vasthouden is oedeem. Dit wordt vaak veroorzaakt door een onderliggende aandoening. Maar ook mensen zonder een ziekte kunnen wel eens last hebben van vochtretentie. Het is dan een onschuldige en veel mildere vorm, waarbij specifieke omstandigheden ervoor kunnen zorgen dat je je opgeblazen voelt en je voeten, enkels of handen wat opzwellen.

Zo kun je na een lange tijd staan gezwollen voeten krijgen, of tijdens een wandeling dikke handen. Dit komt doordat het overmatige vocht uit je bloedvaten treedt op het laagste punt en niet goed afgevoerd kan worden. Dit effect wordt versterkt door warm weer, waarbij je bloedvaten verder open gaan staan en het vocht nog gemakkelijker uittreedt. Zo blijft het vocht hangen in je handen en voeten en zwellen ze op.

Zolang deze zwelling echter snel weer afneemt, bijvoorbeeld als je lekker met je voeten omhoog gaat zitten of je vingers weer wat meer gaat gebruiken, is er weinig aan de hand. Wel kun je er wat aan doen dat je überhaupt te veel vocht vasthoudt. Vocht vasthouden geeft namelijk aan dat je wat aanpassingen zou kunnen maken in je voedingspatroon. Lees hier meer over onder het kopje “Vocht afdrijven op natuurlijke wijze”.

Vocht vasthouden bij menstruatie en zwangerschap

Vrouwen hebben relatief vaker last van vochtretentie dan mannen. Dit komt doordat hormonen een invloed hebben op de vochtregulering in je lichaam. En vrouwen gaan nu eenmaal meer hormoonschommelingen door in hun leven dan mannen. Denk bijvoorbeeld aan de menstruatiecyclus, een zwangerschap of de overgang. Zo houden vrouwen vlak voordat ze gaan menstrueren wat meer vocht vast. Waarschijnlijk komt dit door een verhoogde hoeveelheid van de hormonen oestrogeen en progesteron. Deze zorgen ervoor dat je lichaam zich klaarmaakt voor een zwangerschap. Zo kunnen je borsten ook wat gezwollen raken en kun je een opgeblazen gevoel krijgen in je buik.

Tijdens een zwangerschap kan het zijn dat je nog meer last hebt van deze hormonen. Ze kunnen er dan voor zorgen dat je erg veel vocht vasthoudt. Dit uit zich vaak in dikke voeten, enkels en benen. Sommige vrouwen krijgen hun schoenen niet eens meer aan tegen het eind van hun zwangerschap. Als je er erg veel last van hebt, kun je gebruik maken van steunkousen. Die helpen bij de bloeddoorloop terug richting je hart om het vocht af te voeren. Ook helpt het om genoeg te bewegen, door bijvoorbeeld te wandelen of fietsen. Bewegen helpt bij het afvoeren van vocht. Als je zit, is het goed om met je benen omhoog te zitten. Dus pak er lekker een voetenbankje bij!

Vocht afdrijven op natuurlijke wijze

Mensen met een aandoening die ervoor zorgt dat ze veel vocht vasthouden krijgen vaak medicatie in de vorm van plaspillen. Deze medicijnen zorgen ervoor, zoals de naam al aangeeft, dat je het overmatige vocht verliest via je urine. Medicijnen zijn echter niet nodig bij matige vochtretentie. In dat geval zijn er ook natuurlijke manieren waarop je vocht kunt afdrijven. Zo kun je je voedingspatroon aanpassen door meer water te drinken en minder zout te eten. Daarnaast claimen sommige voedingsproducenten dat hun producten een vochtafdrijvende werking hebben, zoals bepaalde theeën en groenten. Hoe kun je nu het beste vocht afdrijven op een natuurlijke wijze?

Vochtafdrijvende voeding

Een gezond voedingspatroon zorgt ervoor dat je geen vocht vasthoudt. Het klinkt tegenstrijdig, maar vochtretentie komt vaak doordat je te weinig vocht binnenkrijgt! Het is daarom erg belangrijk dat je voldoende drinkt, zodat de vochthuishouding in je lichaam optimaal werkt. Dit kan water, thee of een ander gezond drankje zijn.

Verder is de kans groot dat je te veel zout binnenkrijgt als je voedingspatroon voornamelijk uit bewerkte voedingsmiddelen bestaat. Dit kan ervoor zorgen dat je vocht vasthoudt in je lichaam. Ook snelle koolhydraten uit brood, rijst, pasta, ontbijtgranen en producten met geraffineerde suikers zouden ervoor zorgen dat je vocht vasthoudt in je lichaam.

Als je wilt voorkomen dat je vocht vasthoudt in je lichaam doe je er dus goed aan om te veel zout uit je voedingspatroon weg te laten en meer onbewerkt en koolhydraatarm voedsel te eten. Wees niet bang dat je te weinig koolhydraten binnenkrijgt; als je veel groenten en fruit eet, krijg in je in principe al voldoende koolhydraten binnen.

Kook je vaak uit bakjes, pakjes en zakjes? Dan doe je er goed aan om verder geen zout aan je voeding toe te voegen. Bij zelf klaargemaakte maaltijden kun je je eten prima op smaak brengen met verse kruiden, peper en eventueel wat zout. Zout hoef je namelijk niet helemaal uit je voedingspatroon te verbannen; je hebt een paar gram zout per dag nodig voor een goede werking van je spieren en zenuwen.

Vochtafdrijvende thee

Er zijn verschillende theeën op de markt die claimen dat zij vochtretentie tegengaan. Maar in feite doen zwarte en groene thee dat ook. Thee van de theeplant heeft namelijk een bloeddrukverlagend effect, en dat is belangrijk want een hoge bloeddruk kan vochtretentie veroorzaken. Van kruidenthee, zoals rooibos-, kamille- of brandnetelthee is deze werking niet wetenschappelijk bewezen. Grote hoeveelheden zoethout- of anijsthee kunnen zelfs een negatief effect hebben op de bloeddruk. Let dus goed op welke soort thee je drinkt.

Omdat thee grotendeels uit water bestaat heeft het in de meeste gevallen een positief effect op de vochtregulering. Vocht afdrijven door het drinken van thee is dus mogelijk, maar daar hoef je geen speciale soort voor te kopen. Drink vooral de thee die jij het lekkerst vindt, maar let wel op met kruidenthee.

Vochtafdrijvende groenten

Van sommige groenten wordt gezegd dat ze een vochtafdrijvende werking hebben. Denk hierbij aan komkommer, bleekselderij en asperges. De vochtafdrijvende werking van deze producten is echter nooit wetenschappelijk bewezen. Wel is het zo dat groenten veel water bevatten, daarom hebben ze een positief effect op je vochthuishouding. Je doet er daarom goed aan om genoeg groenten te eten.

Als je veel last hebt van vochtretentie voor en tijdens je menstruatie, eet dan meer groenten en minder snelle koolhydraten. Neem bijvoorbeeld een groene smoothie als tussendoortje! Veel vrouwen voelen zich daar een stuk lichter door tijdens deze dagen, waardoor je prettiger je menstruatie door komt.

Heb je te veel vocht in je lichaam en blijft het toch langer aanhouden? Ga dan niet zelf experimenteren, maar neem contact op met je huisarts.

Auteurs: Alieke de Greeuw en Anita Mulderij (voedingsdeskundige en schrijver voor Jasperalblas.nl)
Bronnen: Voedingscentrum, Mayoclinic, Gezond.be, A. Vogel, Sportzorg.nl

Read more https://www.dokterdokter.nl/gezond-leven/eten-drinken/vocht-vasthouden-en-afdrijven/

Aanvullende gegevens