Voordelige cadeaus voor onder de boom

Maculadegeneratie: test je gezichtsscherpte!

Maculadegeneratie: test je gezichtsscherpte!

Maculadegeneratie komt waarschijnlijk voor bij 70.000 tot 100.000 Nederlanders. Het is een verzamelnaam voor netvliesaandoeningen waardoor de gezichtsscherpte – het vermogen om details te zien – sterk afneemt. Goed om te weten: vroegtijdige opsporing en behandeling kan verslechtering van de gezichtsscherpte soms een halt toeroepen. Check dus regelmatig of jij de symptomen ervan herkent. In dit artikel vind je meer informatie en kun je maculadegeneratie testen met een Amslerkaart.

Wat is de macula?

De macula, ook wel bekend als gele vlek, is een onderdeel van het netvlies en ligt centraal achter in het oog. Dit zit als volgt in elkaar. Zoals in een fototoestel achter de lens de lichtgevoelige laag zit – het filmpje – zit achterin het oog ook een lichtgevoelige laag, het netvlies. Het centrale deel daarvan, niet groter dan een speldenknop, is de macula. Alleen via de macula is het centrale scherp zien mogelijk. Dit heb je nodig om te kunnen lezen, schrijven of details te herkennen.

Maculadegeneratie: verschillende vormen

Bij maculadegeneratie gaat de kwaliteit van de gele vlek langzaam achteruit. Er zijn verschillende vormen: een droge en natte variant. Het komt met name voor bij mensen van 55 jaar en ouder. De meest voorkomende vorm is leeftijdsgebonden droge maculadegeneratie. Hieronder vind je meer informatie over deze vormen.

Droge maculadegeneratie

Droge maculadegeneratie treedt langzaam op. In de loop der jaren ga je steeds waziger zien en komt er een donkere, wazige vlek in het midden van je gezichtsveld. Dit komt doordat er een opeenhoping van afvalstoffen achter het netvlies ontstaat. Deze afvalstoffen beschadigen na verloop van tijd het netvlies, waardoor dit langzaam afsterft. De droge vorm ontstaat bijna altijd in beide ogen tegelijk. In vier van de vijf gevallen van maculadegeneratie is sprake van de droge vorm. Deze vorm is niet te behandelen. Wel kunnen voedingssupplementen helpen bij het tegengaan van de verslechtering van het zicht. Vraag je oogarts hierover om advies.

Natte maculadegeneratie

De natte vorm van maculadegeneratie komt minder vaak voor, in één van de vijf gevallen van maculadegeneratie. In de macula groeien dan nieuwe, abnormale bloedvaatjes die van slechte kwaliteit zijn, makkelijk bloeden en eiwitten, vet en vocht lekken. Hierdoor beschadigen de cellen van de macula. Natte maculadegeneratie verloopt veel sneller dan de droge variant. In enkele maanden of weken verslechtert het zicht aanzienlijk. Snelle behandeling is dan ook cruciaal. De natte variant is te behandelen met speciale injecties in het oog. Deze vorm begint vaak in één oog, waarna na verloop van tijd vaak ook het andere oog volgt. Om natte maculadegeneratie te testen kun je een Amslerkaart gebruiken. Daarover lees je hieronder meer.

Natte maculadegeneratie test met Amslerkaart

Om natte maculadegeneratie te behandelen is het belangrijk de ziekte vroeg op te sporen. Met de Amslerkaart kun je eenvoudig zelf testen of je maculadegeneratie hebt.

Amslerkaart maculadegeneratie
Afbeelding: Amslerkaart. Links: goed zicht. Rechts: verstoord, onduidelijk zicht.

De test gaat als volgt:

  1. Draag je gewone bril of lenzen.
  2. Houdt het raster op 30 centimeter van je gezicht.
  3. Bedek met je hand één van je ogen.
  4. Kijk met je andere oog naar het middelpunt van het kaartje.
  5. Let erop of je het hele raster kunt waarnemen, alle vierkanten in het raster dezelfde afmeting hebben en of alle lijnen van het raster recht lopen.
  6. Herhaal de test met het andere oog.

Beeldvertekening (metamorfopsie) wijst op natte maculadegeneratie: lijnen en voorwerpen zie je opeens gebogen of kronkelend in plaats van recht. Kun je bij stap 5 dus niet het hele raster waarnemen, zijn de lijnen vervormd of verschijnen er zwarte of vage vlekken? Neem dan zo snel mogelijk contact op met een oogarts. Een oogarts kan onderzoeken of er inderdaad sprake is van maculadegeneratie, je advies geven, de risico’s bespreken en zo nodig een behandeling starten.

Heb je geen maculadegeneratie, maar zie je wazig van dichtbij of juist in de verte? Lees hier meer over bijziendheid en verziendheid.

Auteurs: Rachel van de Pol en Anouk van der Hout
Bronnen: MaculaVereniging, Optometristen Vereniging Nederland, Oogfonds, Nederlands Oogheelkundig Gezelschap, Erfocentrum, VU Medisch Centrum, Oogziekenhuis Zonnestraal

Nagekeken door R. Wouters, oogarts bij Oogcentrum Noordholland.

Read more https://www.dokterdokter.nl/gezond-leven/uiterlijk/maculadegeneratie-test-je-gezichtsscherpte/

Aanvullende gegevens